Konfederacja barska

Konfederacja barska posłużyła Prusom i Austrii jako pretekst do rozbiorów polskich ziem, jednak Rosja – wg autorów – była jedynym gwarantem nierozerwalności terytorialnej Polski, ale uwikłana w wojnę z Turcją nie dysponowała odpowiednimi siłami, ażeby przeciwstawić się Prusom i Austrii i została prawie że zmuszona do wzięcia udziału w rozbiorze RP.
Polskie elity – dla swojej korzyści i spokoju, zgodziły się na utratę części terytorium.
Drugiemu i trzeciemu rozbiorowi towarzyszyły wydarzenia, w czasie których partia tzw patriotów z Kościuszko, Potockim i Kołłątajem na czele uzyskała pewną przewagę, co umożliwiło przeprowadzenie reform – nie małą rolę odegrał tutaj sejm czteroletni, w czasie którego została uchwalona Konstytucja 3 Maja. Autorzy podkreślają sposób jej uchwalenia – pod nieobecność części posłów. Uchwalenie konstytucji stało się sygnałem przejścia na scentralizowany system rządów.